Wat zijn aandelen?

Leestijd ± 9 minuten
Laatste update: 23 mar 2020
Wat zijn aandelen?

Aandelen zijn stukjes eigendom van een bedrijf. Bij kleine bedrijven zijn de aandelen vaak in handen van de eigenaar of directeur. Dit is dan vastgelegd bij een notaris. Bij grote beursgenoteerde bedrijven worden (een deel van) de aandelen vrij verhandeld op de beurs. Iedereen kan dus aandeelhouder worden van een beursgenoteerd bedrijf.

Waarom beleggen in aandelen?

Het kopen van een aandeel kun je zien als een investering. Door het beleggen in aandelen word je voor een klein gedeelte mede-eigenaar van een groot bedrijf. Als het goed gaat met het bedrijf, kun je hier als aandeelhouder van profiteren. Het zijn één van de populairste beleggingen.

Hoe maak je winst met aandelen?

Als het bedrijf voldoende winst maakt, kan het besluiten om een deel van die winst uit te keren aan de aandeelhouders. Dit noemen we dividend. In dat geval ontvang je daadwerkelijk een geldbedrag (of soms in de vorm van extra aandelen) op je beleggingsrekening. Dividend wordt meestal jaarlijks uitgekeerd.

Als het bedrijf goed presteert en meer winst maakt, wordt het voor andere beleggers interessanter om aandeelhouder te worden. In dat geval zal de vraag naar het aandeel toenemen en zal de koers in de regel stijgen. Dit heet een koersstijging. Voor iemand die de aandelen al in bezit had, betekent dat dat deze meer waard worden. Als je ze wilt verkopen, kun je dat dus tegen een hogere koers doen. Het verschil tussen de aankoopprijs en de verkoopprijs is dan je winst.

Hoe werkt aandelen kopen?

Voor het kopen van aandelen heb je een beleggingsrekening nodig bij een broker of bank. Via een beleggingsrekening kun je zelf een aandelenportefeuille samenstellen. Met behulp van de ISIN code kun je specifieke aandelen opzoeken. 

Je kunt beleggen ook uitbesteden. Dit kan bij een bank, maar ook bij een vermogensbeheerder. Zij voeren dan het beheer over jouw ingelegde vermogen.

Waarom zijn er aandelen?

Grote bedrijven stellen hun aandelen vooral beschikbaar op de beurs om geld op te halen. Als een bedrijf naar de beurs gaat wordt een deel van de aandelen beschikbaar gesteld aan beleggers. In ruil hiervoor ontvangt het bedrijf geld. Hiermee kan het bedrijf weer verder groeien.

Een beursgang (IPO) is een goedkope manier om aan geld te komen. In tegenstelling tot een lening of een obligatie hoeft een bedrijf het geld niet terug te betalen en betaalt het ook geen rente. Pas als het bedrijf winst maakt, zal er vaak dividend worden uitgekeerd aan aandeelhouders. Lees hier meer over de verschillen tussen aandelen en obligaties.

Eenmaal op de beurs is het voor een bedrijf makkelijk om ook in de toekomst aan geld te komen. Bijvoorbeeld door later extra aandelen uit te geven. Dit noemen we een aandelenemissie.

Hoe wordt de koers van een aandeel bepaald?

De koers van een aandeel op de beurs wordt bepaald door vraag en aanbod. Dit gebeurt middels een centraal geautomatiseerd orderboek. Alle koop- en verkoopverzoeken van beleggers komen hierin tegelijk samen. De koers van een aandeel is gelijk aan de prijs van de laatste transactie.

Rekenvoorbeeld

Iemand legt een order in om één aandeel Heineken N.V. te kopen voor €100,-. Deze komt direct terecht in het centrale orderboek. Wanneer een bestaande aandeelhouder dan een order inlegt om zijn aandeel Heineken voor €100,- te verkopen, worden beide orders tegelijkertijd uitgevoerd en wisselt het aandeel van de hand voor een prijs van €100,-. Dit is de nieuwe koers van het aandeel Heineken.

Omdat in aandelen vaak duizenden orders per dag worden ingelegd, worden er continu nieuwe transacties uitgevoerd en de koers telkens opnieuw bijgesteld. Dit veroorzaakt de bekende flikkerende groene en rode koersgetalletjes op de schermen van beurshandelaren op koerswebsites.

Wat zijn de risico’s van aandelen?

Als belegger in aandelen loop je risico’s. Hieronder benoemen we een aantal risico’s van beleggen.

  • Het voornaamste risico is het koersrisico. Dit hangt grotendeels samen met het bedrijfsrisico. De koers van een aandeel fluctueert. Als het bedrijf goed presteert, zal de koers van het aandeel in de regel stijgen omdat er meer vraag naar komt. Maar andersom kan de koers ook dalen, bijvoorbeeld bij een winstdaling of ander slecht nieuws over het bedrijf.
  • Het marktrisico is het risico dat samenhangt met de beweeglijkheid van de markt als gevolg van wisselende stemmingen op de financiële markten. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij rentewijzigingen door centrale banken, oorlogen, aanslagen, natuurrampen of een economische recessie. Meestal treffen dergelijke gebeurtenissen de beurzen als geheel en worden alle aandelen hierdoor beïnvloed.
  • Een bedrijf kan natuurlijk ook failliet gaan. Dit heet het faillissementsrisico. Als belegger ben je in dat geval al je geld kwijt. Soms ontvangen aandelenbeleggers nog een kleine restuitkering, maar dit is vaak niet meer dan een pleistertje voor het bloeden.
  • Het liquiditeitsrisico is het risico dat een aandeel niet of nauwelijks kan worden verhandeld. Als het bijvoorbeeld slecht gaat met een bedrijf en vrijwel niemand het aandeel wil kopen, kun je als bestaande aandeelhouder vaak alleen aandelen verkopen tegen een erg lage prijs.

Heb je als aandeelhouder ook zeggenschap?

Als aandeelhouder ben je in principe mede-eigenaar van een bedrijf. Maar heb je dan ook daadwerkelijk iets te zeggen? Ja en nee. In principe bepaalt het bestuur van een bedrijf welke koers er gevaren wordt. Maar een aandeelhouder kan wel invloed uitoefenen tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA).

Tijdens de AVA mogen aandeelhouders stemmen over bijvoorbeeld de bestuurdersbeloning, fusies of overnames. Ook kun je hier vragen stellen en mag je verschillende documenten inzien zoals jaarverslagen en balansen. Ook met één aandeel in bezit mag je als particuliere belegger de AVA bezoeken. Je uiteindelijke invloed is dan natuurlijk wel klein.

Wat is het rendement van aandelen?

Het verwachte rendement van aandelen is ongeveer 8%. Dit percentage is gebaseerd op historische rendementen. Dat is veel ten opzichte van bijvoorbeeld een spaarekening. Maar je loopt natuurlijk ook risico’s.

Van jaar tot jaar kunnen de rendementen flink schommelen en er is ook een kans op verlies. Echter, als je maar lang genoeg belegt, wordt de kans op een positief resultaat steeds groter. Beleggen in aandelen doe je daarom niet voor de korte termijn maar het liefst voor een jaar of 10.

Wat is de waardering van aandelen?

Om te bepalen of een aandeel koopwaardig is, kijken veel professionele beleggers naar de waardering. In veel gevallen wordt dan de verhouding tussen de koers en de winst beoordeeld. Dit noemen we ook wel de koers/winst verhouding of P/E in vakjargon. Om uit te leggen hoe de waardering werkt, geven we hieronder een voorbeeld..

Voorbeeld

In dit voorbeeld beoordelen we de aandelen Unilever en Royal Dutch Shell op basis van de koers/winst verhouding. Om te bepalen hoe hoog de winst was, moeten we eerst de winst per aandeel berekenen. Onderstaande berekening is ter illustratie en wijkt af van de werkelijkheid.

 UnileverRoyal Dutch Shell
Huidige koers:€50,-€25,-
Winst in 2018:€9 miljard€23 miljard
Aantal uitstaande aandelen:€3 miljard€9 miljard
Winst per aandeel:€3,-€2,80
Koers/winst verhouding:16,78,9

De waarderingen van Unilever en Royal Dutch Shell zijn respectievelijk 16,7 en 8,9. Des te hoger de koers/winst verhouding, des te ‘duurder' (overgewaardeerd) het aandeel is. Op basis van bovenstaande berekening kunnen we concluderen dat de waardering van Shell ‘beter’ is dan die van Unilever. Beide bedrijven behaalden in 2018 ongeveer dezelfde winst per aandeel, maar het aandeel Shell is een stuk goedkoper (ondergewaardeerd). Beleggers die alleen naar de waardering kijken, vinden het aandeel Shell in dit voorbeeld dus aantrekkelijker dan Unilever.

Behalve de koers-winst verhouding zijn er nog andere maatstaven om de aantrekkelijkheid van een aandeel te bepalen. Zo kun je bijvoorbeeld kijken naar de intrinsieke waarde van een aandeel en de rentabiliteit.

In hoeveel aandelen moet je beleggen?

Met handelen in aandelen is het verstandig om zo veel mogelijk te spreiden. Als je in één of slechts een handjevol aandelen belegt, loop je een hoog risico met je vermogen als een bedrijf failliet gaat. Wanneer je in tientallen verschillende aandelen belegt, is de impact van een eventueel faillissement veel kleiner en loop je dus minder risico.

Spreiding helpt ook om de fluctuaties te beheersen. Bij een sterke stijging van de olieprijs zal een aandeel als Air-France KLM bijvoorbeeld dalen. De brandstofkosten nemen immers toe bij een stijging van de olieprijs. Bezit je daarnaast ook aandelen Royal Dutch Shell? Dan kan de winst op deze aandelen het verlies weer compenseren. Op die manier realiseer je een veel stabieler verloop van je beleggingsresultaten.

Een goede manier om gespreid te investeren is indexbeleggen. Indexbeleggen is een passieve beleggingsmethode waarin je niet één aandeel koopt, maar in alle aandelen uit een bepaalde beursindex belegt. Op die manier ben je in één klap goed gespreid.

Welke aandelen moet ik kopen?

Wat zijn de beste aandelen? Welke aandelen moet ik nu kopen? Uiteraard zou iedereen graag willen weten met welke aandelen de meeste winst valt te behalen. Op internet krioelt het van de tips en adviezen. Maar in de praktijk blijkt het zeer moeilijk – zo niet onmogelijk – om te voorspellen welke het best gaan presteren.

Eén van de belangrijkste regels is dat je alleen aandelen koopt van bedrijven waarvan je weet wat ze doen. Neem bijvoorbeeld het bedrijf Philips. Wie denkt dat Philips nog steeds lampen en elektronica produceert heeft het mis. Philips is tegenwoordig vrijwel alleen nog actief in de gezondheidssector. De lichtdivisie is in 2014 afgesplitst en ook de elektronicatak wordt langzaam afgebouwd. Als je je van tevoren dus niet goed inleest, beleg je misschien iets heel anders dan je eigenlijk denkt.

Het kopen van aandelen om hierop koerswinst te behalen noemen we long gaan. Je kunt echter ook profiteren van een koersdaling. Deze minder bekende strategie bij parcituliere beleggers noemen we short gaan.

Soorten aandelen

Aandelen zijn onder te verdelen in verschillende soorten. Hieronder bespreken we de belangrijkste kenmerken waarop je ze kunt onderscheiden.

Groei versus waarde

Bij het beleggen in aandelen zijn er grofweg twee soorten: groeiaandelen en waarde-aandelen. Groeiaandelen zijn aandelen van bedrijven waarvan beleggers en analinsten in de toekomst nog een hoge groei verwachten. Denk bijvoorbeeld aan technologie bedrijven.

Waarde-aandelen zijn het tegenovergestelde van groeiaandelen. Dit zijn vaak gevestigde, grote bedrijven met een stabiele winst en omzetgroei. Meestal keren waarde-aandelen een relatief hoog dividend uit.

Groot, middel en klein

Op basis van de omvang (waarde van het bedrijf) kun je aandelen in drie groepen onderverdelen. Aandelen van bedrijven met de kleinste omvang noemen we small caps. De aandelen met de grootste omvang noemen we large caps. Hier tussen liggen nog de mid caps.

Wanneer moet ik aandelen kopen?

Een veel gestelde vraag is wanneer je precies aandelen moet kopen. Veel beleggers willen weten wat het beste instapmoment is. 

Bij individuele aandelen is dit lastig te bepalen. Het kan zomaar zijn dat een bedrijf net nadat je het aandeel hebt gekocht met een winstwaarschuwing komt. Om deze risico's te beperken is het verstandiger om te beseffen dat beleggen voor de lange termijn is. 

Een goed beleggingsresultaat wordt niet bepaald door je timing, maar door de “time in the market”. De tijd die je belegt bent in een aandeel is namelijk veel belangrijker dan het timen van het instapmoment.

Beleggen in aandelen via een fonds

Een slimme manier om goed gespreid in aandelen te beleggen is via een fonds. Een aandelenfonds wordt door beleggingsprofessionals beheerd en bevat meestal een goed gespreide portefeuille van verschillende aandelen. Een aandelenfonds kan – net zoals een aandeel – via een beleggingsrekening bij een bank of broker worden aangekocht. Een ander instrument dat vergelijkbaar is met een fonds zijn ETF’s.

Het voordeel van een aandelenfonds is dat je zelf geen selectie hoeft te maken. Dit doet de fondsbeheerder voor je. Er zijn verschillende soorten aandelenfondsen te koop. Zo focussen sommige fondsen zich op een specifieke groep aandelen uit een bepaald land of een specifieke sector.

Beleggen in aandelen bij Axento

Bij Axento vermogensbeheer kun je ook laten beleggen in aandelen. Omdat we ook in obligaties beleggen, hebben we drie verschillende risicoprofielen beschikbaar: Defensief, Neutraal en Offensief. Ieder profiel heeft een andere verhouding tussen de hoeveelheid aandelen en obligaties. Dit noemen we de asset allocatie. Obligaties zijn in de regel minder risicovol dan aandelen. Welk profiel bij je past en hoeveel procent je in aandelen belegt, hangt dus af van hoeveel risico je kunt en wilt lopen.


Deel via social media:

E-book

E-book 'Sparen of beleggen'

  • Hoe werkt beleggen nu precies?
  • Hoe lang blijft de spaarrente nog laag?
  • 5 voorwaarden om te starten met beleggen
  • Moet ik nu instappen?
  • Handige keuze-checklist: Sparen of Beleggen?

Alles op uw gemak nog eens rustig nalezen?

  • Informatieboekje
  • Axento voorbeeldportefeuilles
  • 10 beleggingstips
  • Openingsformulieren

Axento informatiebrochure

Door uw gegevens in te vullen, kan Axento u benaderen voor marketingdoeleinden. Afmelden kan eenvoudig via [email protected]

Axento gebruikt cookies en vergelijkbare technieken om het bezoek aan deze website makkelijker en persoonlijker te maken. Lees voor meer informatie ons cookiebeleid.